Arbeidsrecht Duitsland: ontbreken inclusievertegenwoordiger kan leiden tot vermoeden van discriminatie

Werkgevers in Duitsland hebben specifieke verplichtingen wanneer zij werknemers met een ernstige handicap in dienst hebben. Het Bundesarbeitsgericht (BAG) heeft in een uitspraak van 26 juni 2025 (7 ABR 9/20) bevestigd dat het niet naleven van deze verplichtingen grote juridische gevolgen kan hebben.

Het ontbreken van een zogenoemde inclusievertegenwoordiger (Inklusionsbeauftragter) kan er namelijk toe leiden dat een rechter een vermoeden van discriminatie aanneemt. Voor werkgevers kan dit leiden tot schadevergoedingsclaims op basis van het Duitse discriminatierecht (AGG).

Voor Nederlandse ondernemers met personeel in Duitsland is dit een belangrijk aandachtspunt.

Wat speelde er in deze specifieke zaak?

Een werkgever had een ernstig gehandicapte werkneemster twee officiële waarschuwingen (Abmahnungen) gegeven.

De reden:

• zij weigerde een S-vrachtwagen te lossen
• zij weigerde een collega aan een machine af te lossen

De werkneemster stelde dat zij door deze waarschuwingen werd benadeeld vanwege haar handicap. Daarom vorderde zij een schadevergoeding van €3.000 per waarschuwing op basis van §15 AGG (Allgemeines Gleichbehandlungsgesetz).

Oordeel van het Bundesarbeitsgericht

Het Bundesarbeitsgericht maakte duidelijk dat werkgevers een wettelijke verplichting hebben om een inclusievertegenwoordiger te benoemen (§181 SGB IX).

Wanneer deze verplichting niet wordt nageleefd, kan dit volgens het hof worden gezien als een aanwijzing voor discriminatie.

Met andere woorden: als een werkgever geen inclusievertegenwoordiger heeft aangesteld, kan een rechter sneller aannemen dat een werknemer met een handicap ongelijk behandeld is.

Of dit in deze concrete zaak daadwerkelijk zo is, moet nu opnieuw worden beoordeeld door het Landesarbeitsgericht Nürnberg.

Waarom is dit belangrijk voor werkgevers in Duitsland?

Deze uitspraak laat zien dat organisatorische nalatigheden in het Duitse arbeidsrecht grote gevolgen kunnen hebben.

Het ontbreken van een inclusievertegenwoordiger kan:

• leiden tot een vermoeden van discriminatie
• de bewijspositie van de werkgever verzwakken
• resulteren in schadevergoedingsclaims volgens het AGG

Vooral wanneer maatregelen, waarschuwingen of disciplinaire stappen betrekking hebben op werkzaamheden die mogelijk niet geschikt zijn voor een werknemer met een handicap.

Vragen voor u als werkgevers

Heeft uw onderneming personeel in Duitsland?

Dan is het verstandig om uzelf de volgende vragen te stellen:

• Heeft uw onderneming een inclusievertegenwoordiger volgens §181 SGB IX benoemd?
• Zijn uw HR-processen en disciplinaire maatregelen afgestemd op werknemers met een handicap?
• Weet u hoe u discriminatierisico’s volgens het AGG kunt voorkomen?
• Zijn uw arbeidsrechtelijke procedures in Duitsland juridisch correct ingericht?

Veel werkgevers realiseren zich pas bij een conflict dat deze verplichtingen bestaan.

Heeft u vragen omtrent dit thema? Neem dan contact op met Marcel Peters-Kottig.